--------wybierz-------- Metastock ciągłe wykresy intrawykresy intraday indeksy świat Prosto z rynku komentarze zagranica zarządzanie aktywami stawki depozytów mapa serwisu

Kontrakty terminowe na GBP i CHF

30 września 2008 r. GPW w Warszawie wprowadza do obrotu dwie nowe klasy kontraktów terminowych na waluty. Do notowanych do tej pory kontraktów na euro i amerykańskiego dolara dołączą kontrakty na funta brytyjskiego i franka szwajcarskiego.

Podobnie jak w przypadku kontraktów na EUR i USD, jednocześnie na rynku będą notowane 4 serie kontraktów na GBP i CHF, wygasające w trzeci piątek marca, czerwca, września i grudnia.

Nazwa skrócona tych instrumentów będzie wyglądać następująco:

• FGBPkrr dla funta,
• FCHFkrr dla franka,

Gdzie:

• k - oznacza miesiąc wykonania kontraktu (H - marzec, M - czerwiec, U - wrzesień, Z - grudzień)
• rr - zgodnie z wprowadzanymi przez GPW zmianami oznacza dwie ostatnie cyfry roku wykonania kontraktu (dotychczas w nazwie skróconej rok oznaczano tylko jedną cyfrą).

Zgodnie z powyższym, przykładowo nazwa skrócona kontraktu na funta brytyjskiego wygasającego w marcu 2009 r. przedstawiać się będzie następująco: FGBPH09. Dla franka będzie to odpowiednio FCHFH09.

Wielkość kontraktu i jednostka notowania

Jeden kontrakt będzie opiewać na 10.000 GBP lub CHF. Kontrakty będą notowane w złotych polskich za 100 jednostek danej waluty.

Przykładowo więc kurs kontraktu na CHF wynoszący 220,10 PLN oznacza gotowość kupna/sprzedaży 100 franków szwajcarskich za 220,10zł, a więc 1 franka szwajcarskiego za 2,2010zł.

Dzienny kurs rozliczeniowy

Standardowo dziennym kursem rozliczeniowym jest kurs kontraktu na zamknięciu notowań.

Jeśli danego dnia nie określono kursu zamknięcia, za dzienny kurs rozliczeniowy uznaje się kurs ostatniej transakcji.

Wyjątkiem jest sytuacja, w której po zamknięciu notowań w arkuszu zleceń znajduje się wprowadzone co najmniej 5 minut przed końcem notowań zlecenie z limitem lepszym (wyższym kupna lub niższym sprzedaży) od ostatniej transakcji, za dzienny kurs rozliczeniowy przyjmuje się limit najlepszego z tych zleceń.

Ostateczny kurs rozliczeniowy

Ostatecznym kursem rozliczeniowym kontaktu jest pomnożony przez 100 średni kurs funta brytyjskiego (odpowiednio - franka szwajcarskiego) ustalony przez NBP na fixingu w dniu wygaśnięcia kontraktu.

Jeśli NBP ustali 19 grudnia 2008 średni kurs GBP np. na poziomie 4,5566, ostateczny kurs rozliczeniowy kontraktu FGBPZ08 wyniesie 4,5566 * 100 = 455,66zł.

Należy pamiętać, że NBP ustala średnie kursy walut o godzinie 11:00. W związku z tym notowania kontraktów terminowych na waluty w ostatnim dniu obrotu kończą się na GPW o godzinie 10:30.

Kontrakty na GBP i CHF będą rozliczane pieniężnie (tak samo jak notowane do tej pory kontrakty na USD i EUR). Oznacza to, że sprzedający kontrakt nie zobowiązuje się do dostarczenia drugiej stronie 10 000 jednostek GBP lub CHF, a jedynie ich równowartości w PLN - zgodnie z ustalonym ostatecznym kursem rozliczeniowym.

Depozyty zabezpieczające

Stawki depozytów zabezpieczających są ustalane codziennie przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych. Plik excel z aktualnymi stawkami dostępny jest na serwerze KDPW.

Na początku września 2008 r. KDPW szacowało, że wysokość depozytu zabezpieczającego dla kontraktów na GBP wynosić będzie 2,0%, natomiast dla kontraktów na CHF - 2,4%.

Jest to stawka depozytu właściwego (tzw. depozytu utrzymania). Według stanu na 15 września 2008 r., stawka depozytu wstępnego w DM BOŚ zgodnie z zarządzeniem Dyrektora DM BOŚ wynosi 140% stawki depozytu właściwego określonej przez KDPW.

Zarządzenia Dyrektora DM BOŚ.

Zgodnie z powyższymi informacjami, 15 września 2008 stawki depozytów w DM BOŚ wynosiłyby:

Przykłady wyliczeń wysokości kwotowej depozytów, a także rozliczeń zysków i strat dla kontraktów na USD i EUR.

Procedura wyliczeń dla kontraktów na CHF i GBP jest analogiczna.

Wartość teoretyczna kontraktu

Wartość teoretyczną dla kontraktu na GBP wylicza się według wzoru:

Natomiast wartość teoretyczną kontraktu dla CHF wylicza się według wzoru:

W powyższych wzorach:

• S - oznacza przemnożony przez 100 średni kurs waluty wyznaczony na fixingu NBP (np. S = 222,10 = 2,2210 * 100)
• n - oznacza liczbę dni pozostałych do dnia wygaśnięcia kontraktu
• WIBOR - Warsaw Inter Bank Offered Rate - stopa oprocentowania pożyczek złotówkowych udzielanych przez banki na polskim rynku międzybankowym innym bankom
• LIBOR - London Inter Bank Offered Rate - stopa oprocentowania pożyczek (odpowiednio GBP lub CHF) udzielanych innym bankom na londyńskim rynku międzybankowym

Przykład

W dniu 10 października 2008 r. podany przez NBP średni kurs GBP/PLN wynosi 4,2266. W związku z tym:

• S = 4,2266 * 100 = 422,66

Kontrakt FGBPZ09 wygasa 19 grudnia 2008. Do wygaśnięcia kontraktu pozostało więc 70 dni. A więc:

• n = 70
• WIBOR 3M (PLN) = 6,54% = 0,0654
• LIBOR 3M (GBP) = 5,74% = 0,0574

Korzystamy ze stawek 3-miesięcznych (3M), ponieważ 3 miesiące to okres najbardziej zbliżony (z dostępnych stawek WIBOR i LIBOR) do 70 dni.

Na podstawie tych danych można wyliczyć teoretyczną wartość kontraktu FGBPZ09 na dzień 10 października 2008:

F = 422,66 * (1 + 0,0654 * 70/365) / (1 + 0,0574 * 70/365) = 423,30 PLN

Różnica między wartością teoretyczną kontraktu na GBP a bieżącym kursem SPOT tej waluty wynika z różnicy w wysokości stóp procentowych WIBOR (PLN) i LIBOR (GBP). Zależność taka występuje niezależnie od tego, jaka para walutowa jest instrumentem bazowym kontraktu.

Jeśli stopa procentowa PLN jest wyższa od stopy procentowej danej waluty obcej, wartość teoretyczna kontraktu będzie wyższa niż kurs spot. Analogicznie - jeśli stopa procentowa PLN będzie niższa od stopy procentowej waluty obcej, wartość teoretyczna kontraktu będzie niższa od kursu spot.

Z przedstawionych wyżej wzorów korzysta się także w celu obliczenia kursu odniesienia dla kontraktu w pierwszym dniu notowań. Należy pamiętać jednak, że w takim wypadku obliczeń dokonujemy dla danych z dnia poprzedzającego pierwszy dzień notowań.

Informacje zawarte w materiale informacyjnym mogą ulec zmianie.

---